Sekirite, eleksyon ak ekonomi: PM Alix Didier Fils-Aimé prezante priyorite li nan 81yèm Asanble Jeneral Nasyonzini, Gressier : 3 bandi mouri, 3 zam sezi, Sektè prive a mande eleksyon kredib, enklizif ak an sekirite

—Premye Minis Alix Didier Fils-Aimé prezante devan Nasyonzini kèk nan prensipal priyorite gouvènman li pou Ayiti.

Premye priyorite a se retabli sekirite nan peyi a, ranfòse fòs sekirite nasyonal yo, konbat trafik zam ak enpinite, epi sipòte deplwaman fòs k ap lite kont gang yo.

Dezyèmman, gouvènman an vle òganize eleksyon demokratik ak kredib pou ede peyi a soti nan sik tranzisyon politik yo epi retounen nan yon sistèm demokratik ki estab.

Sou plan ekonomik, Premye Minis la mande pou Ayiti pase soti nan asistans pou rive nan envestisman, ankouraje pwodiksyon, kreye travay epi devlope opòtinite ekonomik ki ka dire.

Li mande kominote entènasyonal la pou kontinye epi ranfòse sipò li pou Ayiti. Mesaj li a chita sou twa gwo chanjman: soti nan vyolans pou rive nan lapè, soti nan tranzisyon pou rive nan demokrasi, epi soti nan asistans pou rive nan envestisman.

—Premye minis ayisyen an, Alix Didier Fils-Aimé, te rankontre ak Sekretè Jeneral Nasyonzini an, António Guterres, jedi 24 septanm 2026 nan New York. Yo te pale sou plizyè dosye enpòtan pou Ayiti, sitou sekirite, eleksyon ak devlopman ekonomik.

Fils-Aimé mande pou yo renouvle rapidman Rezolisyon 2793 Konsèy Sekirite Nasyonzini an epi akselere deplwaman Fòs Sipò Sekirite Miltinasyonal la (GSF) pou ede ranfòse kapasite peyi a nan batay kont gwoup ame yo.

Li mete aksan tou sou yon apwòch ki dwe konbine sekirite, jistis, dezameman ak reentegrasyon, ansanm ak kreyasyon plis opòtinite pou jèn yo.

Sou kesyon eleksyon yo, gouvènman an di li kontinye preparasyon yo ak dyalòg ak diferan aktè yo, avèk objektif pou retabli lòd konstitisyonèl la atravè òganizasyon eleksyon.

Nan domèn ekonomik, Fils-Aimé ankouraje yon patenarya entènasyonal ki ta mete plis aksan sou envestisman, kreyasyon travay ak komès dirab, olye li konsantre sitou sou èd.

Nan fen rankont lan, António Guterres renouvle sipò ak solidarite Nasyonzini anvè Ayiti ak gouvènman an nan efò yo pou amelyore sekirite, pwosesis politik la ak ekonomi peyi a.

—PNH la repran kontwòl zòn Bwa Davril nan Kenskòf. Dapre enfòmasyon yo, lokalite sa a te vin sèvi kòm youn nan prensipal baz gwoup teworis yo. Operasyon an antre nan kad efò Polis Nasyonal d Ayiti ap fè pou reprann kontwòl teritwa a.

Nan Gressier, 3 bandi mouri nan yon echanj kout zam ak ajan Polis Nasyonal d Ayiti (PNH) pandan yon operasyon kont gwoup ame, dapre PNH.

Lapolis di li sezi 3 fizi, youn M14, youn M16 ak youn Galil. Plizyè lòt moun ki te blese ta rive sove kite zòn nan.

Operasyon an te mobilize plizyè inite espesyalize PNH, tankou SWAT, UTAG, BRI ak BOID, ansanm ak sèvis entèlijans yo. PNH di li reprann kontwòl plizyè zòn nan Gressier ki te anba enfliyans gwoup ame, avèk objektif pou pèmèt aktivite yo rekòmanse pwogresivman.

—Peterson Pierre-Louis vin nouvo prezidan Konsèy Elektoral Pwovizwa a, apre li te envesti nan fonksyon an jedi 24 septanm 2026 nan Pétion-Ville. Li ranplase Jacques Desrosiers, ki rete konseye elektoral.

Nan nouvo ekip direksyon an, Jaccéus Joseph rete vis-prezidan, Nemrod Sanon vin sekretè jeneral, epi Schnaïda Adély pran pòs trezoryè.

Nan premye diskou li kòm prezidan, Peterson Pierre-Louis mete aksan sou responsablite, dyalòg ak patisipasyon tout sektè nan sosyete a. Li mande pati politik yo, sosyete sivil la, medya yo, enstitisyon piblik yo ak sitwayen yo pou kolabore nan pwosesis elektoral la.

—Plizyè òganizasyon nan sektè prive ayisyen an mande pou peyi a òganize eleksyon ki kredib, enklizif ak an sekirite nan pi bon delè posib. Yo ensiste pou eleksyon yo pa fèt kòm yon senp fòmalite.

Òganizasyon yo mande pou gen ase sekirite pou kandida yo fè kanpay lib e pou sitwayen yo vote san presyon. Yo mande tou pou fasilite patisipasyon moun ki deplase ak moun k ap viv nan zòn ki difisil pou jwenn.

Yo mete aksan sou nesesite pou enstitisyon elektoral yo rete endepandan, enpasyal ak transparan. Yo mande pou enfòmasyon sou enskripsyon elektè yo, finansman eleksyon yo ak mezi sekirite yo disponib regilyèman. Yo ankouraje tou bon jan obsèvasyon elektoral ak mekanis efikas pou jere kontestasyon yo.

Sou kesyon sekirite a, sektè prive a ankouraje otorite ayisyen yo ak patnè entènasyonal yo akselere deplwaman Fòs Represyon Gang yo (FRG), an kolaborasyon ak fòs sekirite nasyonal yo.

Finalman, òganizasyon yo ankouraje pati politik yo ak sosyete sivil la pou ankouraje patisipasyon sitwayen yo nan pwosesis elektoral la. Yo avèti tou kont yon tranzisyon ki ta pwolonje san limit, pandan yo soutni lide ke retou nan lòd konstitisyonèl la dwe fèt atravè eleksyon ki gen kredibilite.

—Konsèy Siperyè Pouvwa Jidisyè a (CSPJ) egzamine 159 dosye sètifikasyon jij pandan yon retrèt travay ki te fèt soti 7 pou rive 10 septanm 2026.

Nan dosye yo, 119 jij jwenn sètifikasyon, pandan 17 pa jwenn li. Genyen tou 14 dosye ki poko jwenn yon desizyon, paske CSPJ mande plis ankèt anvan li pran yon desizyon final.

Anplis, CSPJ pran desizyon sou 9 lòt majistra: 2 ladan yo sispann travay akoz yo abandone pòs yo, pandan 7 lòt yo rive nan laj pou pran retrèt.

CSPJ pa bay detay sou rezon ki fè 17 jij yo pa sètifye ni sou kritè yo pa ta respekte. Li di li pral kontinye egzamine 14 dosye ki rete yo.

Pwosesis sètifikasyon an fèt nan yon moman kote sistèm jidisyè ayisyen an ap fè fas ak gwo difikilte, sitou akoz ensekirite ki afekte fonksyònman plizyè tribinal nan peyi a.

Ronald André